20 Warmteleer

Algemeen

  • H1 ¶ Wärmelehre. Artikelen, nieuws, applets enz. Schulphysik. (du, en).
  • H2 ¶ Artikelen in de categorie Fysische chemie. Wikipedia. (nl).
  • T1 ¶ Heat and Thermodynamics. Uitgebreide serie engelstalige lessen met illustraties. Hyper. (en).

201 - Verbranding

  • E1 § Geflambeerd geld. NHL. (nl).
  • E2a § Papieren ketel; water verwarmen in een papieren bakje. NHL. (nl).
  • E2b § Water kun je koken in een papieren bakje. Peters Lab. (nl, en, sp, es).
  • E3 § Schuimvlammen; brandend zeepsop. NHL. (nl).
  • E4 § Vlam in de pan; uitleg. NHL. (nl).
  • E5 § Stofexplosie (melkpoeder) in de klas. NHL. (nl).
  • E6 § Magnesiumlint verbranden. NHL. (nl).
  • E7 § Laat je vlammetje branden (verbranding heeft zuurstof nodig). Stichting C3. (nl).
  • E8 §§ Vuurvaste ballon (met water). Stichting C3. (nl).
  • S1 §§ Max de brandweerman (brandjes blussen). Stichting C3. (nl).
  • TH1 § Koolstofmonoxyde, de onzichtbare moordenaar. Eigenwijzer. (nl).
  • V1 § Hoe blus je een vetbrand (niet). 1½ min. Vlietland. (en).
  • V2 §¶ Stofexplosie, 1 min. Vlietland. (en)
  • V3 § Vuur en verbranding. Klokhuis c. (nl).
  • V4 § Kaarsen, hoe branden ze, hoe maakt men ze? Klokhuis c. (nl).
  • V5 ¶ Knalgas. Een energierijk gasmengsel kan een flinke knal produceren. 1½ min. Beeldbank > Scheikunde > Reacties. (nl).
  • V6 § Verbranden. Wat is er nodig voor een verbranding? 1½ min. Beeldbank > Scheikunde > Reacties. (nl).
  • V7 § Explosies. 15 min. Klokhuis c. (nl).

202 - Thermometrie

  • B1 §§ Luchtthermometer bouwen. Technopolis.be. (nl).
  • BTV1 §§@® Temperatuur schatten, vloeistofthermometer bouwen. Nemo (nl); video ong. 4 min. Nieuws uit de Natuur, nr 9.
  • E1 § Doe zelf onderzoek, proef 2 Warm of koud? Eigenwijzer. (nl).
  • ET1 § "Cold" metal and "warm" wood may be the same temperature. Exploratorium. (en).
  • L1 § Min/Max Thermometer. Huidige, minimum en maximum temperatuur aflezen. Vitus; Leuven > Basics. RP.
  • Q1 § Thermal Energy #1. Vragen met uitleg. Physics Lab. PH. (en).
  • Q2 § Thermal Energy #2. Vragen met uitleg. Physics Lab. PH. (en).
  • TH1 § Celcius, Fahrenheid en Kelvin. Eigenwijzer. (nl).

21 UITZETTING BIJ WARMTE

211 - Thermische uitzetting van vaste stoffen

  • Q1 § Expansion #1. Physics Lab. Engelstalige vragen met antwoorden en uitleg. PH.
  • Q2 § Expansion #2. Physics Lab. Engelstalige vragen met antwoorden en uitleg. PH.

214 - Thermische uitzetting van gassen

  • E1 §§ Ingeklapte ballon (uitzetten/inkrimpen). Stichting C3. (nl).

22 WARMTETRANSPORT

221 - Warmtegeleiding

  • Q1 § Conductivity, warmtegeleiding. Physics Lab. Engelstalige vragen met antwoorden en uitleg. PH.

222 - Warmtestroming

  • EV1 § Opstijgende warme lucht zien met een papieren spiraal. (1:07 min). Sciencespace. (nl). Moestafa Harb.
  • EV2 § Warme lucht zien opstijgen. (1:48 min). Sciencespace. (nl). Onne Slooten.
  • EV3 § Convectie (warmtestroming) in water. (33 s). Sciencespace. (nl). Onne Slooten.
  • Q § Convection. Physics Lab. Engelstalige vragen met antwoorden en uitleg. PH.
  • TV1 Convectie, warmtestroming van lucht en vloeistof in lucht, water en in de aardkorst. (28 s). Sciencespace. (nl). Onne Slooten.

223 - Warmtestraling

  • ET1 § Give and Take. Exploratorium. Dark-colored materials both absorb and emit energy more readily than light-colored materials.
  • ET2 ¶ Hot Spot. Exploratorium. You can focus the invisible light from an electric heater.
  • T1 ¶ Crookes Radiometer Thuis Uitleg van de werking; toerental meten.
  • T2 ¶ Thermal radiation and how clothes work. UNSW. Geïllustreerde les over warmtestraling.

224 - Isolatie; temperatuurverloop bij verwarmen en afkoelen

  • E1 ¶ Afkoeling volgens Newton Thuis Heet water afkoelen. Veel theorie.
  • TH1 §¶ Isolatie en warmtegeleidingscoëfficiënt. Eigenwijzer. (nl).
  • THV1 §¶ Warmte en kou opslaan in de bodem. 2:19 min. Eigenwijzer. (nl).
  • V1 § Energiezuinig bouwen en wonen. Klokhuis c.

23 WARMTE-ENERGIE, JOULEMETRIE

  • PP1 ¶ Warmte(energie); soortelijke warmte; warmtecapaciteit; warmtetransport. Vlietland.

231 - Warmtecapaciteit en mengtemperaturen

  • Q1 ¶ The Coffee Cup. Physics Lab. Engelstalige vragen met antwoorden en uitleg. PH.

232 - Warmtecapaciteit

  • Q1 § Sparkler, sterretjes. Physics Lab. Engelstalige vragen met antwoorden en uitleg. PH.

233 - Omzetting van mechanische energie in warmte

  • A1 ¶ Mechanisch warmte-equivalent: experiment van Joule. Vitus. (nl). Kim Jong Heon.

235 - Omzetting van chemische energie in warmte

  • E1 § Energie uit een pinda (verbranden). Stichting C3. (nl).

24 FASEN-OVERGANGEN en OPLOSSEN

  • A1 § Phase Transition Temperatures. Visualize the melting and boiling temperatures. Lectureonline. W. Bauer. (en).
  • A2 ¶¶ High Pressure Laboratory. Bij welke temperatuur en druk zijn drie stoffen vast, vloeibaar of gasvormig? New York. (en).
  • A3 §¶ Billiards of Molecules (What's the difference of gas, liquid and solid). Molecuulbeweging bij diverse fasen. Biglobe. NK. (en).
  • B1 §§ Wandelen over water, over maizenapap die hard of zacht is. Kidsweek junior. (nl).
  • ET1 §¶@ Vloeibaar of vast? Maizenapap. Twenthe, werkblad 5. (nl).
  • L1 ¶;¶¶(Ð) States of Matter, de fasen van een stof, faseveranderringen, interactiepotentiaal. Phet. (en, nl).
  • T1 §¶ Agregatietoestand: de staat waarin een stof zich bevindt. Wikipedia. (nl).
  • T2 ¶ Fase: een verschijningsvorm van een stof met macroscopisch gezien homogene chemische en fysische eigenschappen. Wikipedia. (nl).
  • T3 § Faseovergang (thermodynamica): de overgang van de ene fase van een stof naar de andere fase. Wikipedia. (nl).
  • T4 § Vaste stof: de aggregatietoestand waarbij het materiaal zijn vorm vasthoudt. Wikipedia. (nl).
  • T5 § Vloeistof: de aggregatietoestanden, waarbij een stof zijn volume, maar niet zijn vorm vasthoudt. Wikipedia. (nl).
  • T6 § Gasvormig: aggregatietoestand waarin de moleculen veel warmte hebben opgenomen, zich snel bewegen en zich verspreiden. Wikipedia. (nl).
  • T7 ¶ Gel: een puddingachtige substantie met een hoge viscositeit. Wikipedia. (nl).
  • T8 ¶ Fasediagram: grafische weergave van de fasen die in een bepaald materiaal aanwezig zijn. Wikipedia. (nl).
  • T9 ¶ Tripelpunt: temperatuur en druk waarbij een stof in drie fasen tegelijkertijd voorkomt. Wikipedia. (nl).
  • T10 ¶¶ Vloeibaar kristal. Wikipedia. (nl).
  • TH1 § Faseverandering. Eigenwijzer. (nl).
  • THV1 § Vloeistoffen, vaste stoffen en gassen. 3:15 min. Eigenwijzer. (nl).
  • TV1 § Fase-overgangen. (8 s). Sciencespace. (nl). Ron Vonk.
  • X1 §¶ Moleculen in de verschillende fasen; foto van kristal. Vlietland.

241 - Smelten en stollen

  • B1 ¶ Smeltproces bestuderen met een QX3 microscoop Thuis. (nl).
  • E1 § Smelten van ijs onderzoeken, grafiek maken. NHL. (nl).
  • E2 § Twee ijsblokjes langs elkaar wrijven, wat gebeurt er? Peters Lab. (nl, en, sp, es).
  • E3 § Hoe verandert de temperatuur van smeltend ijs? Peters Lab. (nl, en, sp, es).
  • E4 §§@ Smeltend ijs en zeespiegelstijging. Nemo. (nl).
  • ET1 § Smeltpuntsbepaling van stearine Thuis. (nl).
  • T1 § Smelten: de faseovergang van een vaste stof naar een vloeistof. Wikipedia. (nl).
  • T2 § Smeltpunt: die temperatuur waarbij een vaste stof in evenwicht is met de vloeibare vorm van deze stof, met smelt- en kookpuntverdeling der elementen. Wikipedia. (nl).
  • T3 § Stollen: de faseovergang waarbij een vloeistof overgaat in een vaste stof. Wikipedia. (nl).
  • T4 ¶ Smeltwarmte: de warmte die nodig is om een bepaalde hoeveelheid stof van een kristallijne vaste stof in een vloeistof te doen overgaan. Wikipedia. (nl).
  • T5 § Vriespunt: de temperatuur waarbij de vloeistof stolt = overgaat in de vaste fase. Wikipedia. (nl).
  • T6 ¶ Partieel smelten: het smelten van slechts één of enkele componenten in een vaste oplossing. Wikipedia. (nl).
  • Q1 ¶ Latent Heat #1, smeltwarmte. Vragen met uitleg. Physics Lab. PH. (en).
  • Q2 ¶ Latent Heat #2. Vragen met uitleg. Physics Lab. PH. (en).
  • V1 ¶ Video's van demonstraties met vloeibare stikstof (en statische elektriciteit). Jefferson Lab. (en).

242 - Verdampen en condenseren; dampdruk; destilleren

  • E1 ¶ Verdamping van vloeistoffen. (CoachLab experiment) Temperatuurmeting. Thuis (nl).
  • E § Volumevermindering bij condenseren van een gas. NHL. (nl).
  • E § Geurproef: hoe snel verspreidt een geur zich?. NHL. (nl).
  • E § Fopproef: hoe snel ruik je een geur? NHL. (nl).
  • E §¶ Tovenaarsbrouwsel; mistwolk rond sublimerend koudijs. Leuven. (nl).
  • ET1 ¶ Destillatie van rode wijn. Thuis. (nl).
  • ET2 ¶ The dipping bird seems to go forever but it's not perpetual motion! Exploratorium. (en).
  • ET3 ¶ Geyser. Cyclic hot water fountain. Exploratorium. (en).
  • EV1 § Blikje imploderen met luchtdruk. (0:30 + 0:39 min). Sciencespace. (nl). Florian Sterl.
  • L1a ¶ Relative humidity 1: What activities influence it? WeatherWise. (en).
  • L1b ¶ Relative humidity 2: We've now included an air conditioner for those hot, humid days. WeatherWise. (en).
  • Q1 ¶ Heat Transfer, verdampingswarmte. Vragen met uitleg. Physics Lab. PH. (en).
  • T1 ¶ Het drinkende vogeltje. Uitgebreide thermodynamische verklaring. Thuis. (nl).
  • T § Condensatie: het van gas- of dampvorm overgaan naar vloeibare vorm. Wikipedia. (nl).
  • T ¶ Dauwpunt: de temperatuur tot waarop de lucht moet afgekoeld worden om verzadigd te raken. Wikipedia. (nl).
  • T ¶ Verdampingswarmte: de hoeveelheid warmte die nodig is om een hoeveelheid vaste stof of vloeistof in een gas om te zetten. Wikipedia. (nl).
  • V1 Verdampen. Wat wil eigenlijk zeggen: water verdampt bij 100?C? 3/4 min. Beeldbank > Scheikunde > Aggregatietoestanden. (nl).
  • V2 Wel eens kokende vloeibare zuurstof gezien? 1½ min. Beeldbank> Scheikunde > Aggregatietoestanden. (nl).

243 - Vervluchtigen en sublimeren

  • ET1 ¶ Sublimatie met mottenballen (P-dichloorbenzeen). Thuis (nl).
  • T § Sublimatie: de directe overgang van een stof uit de vaste fase naar een gasvormige fase. Wikipedia. (nl).
  • V1 § Rijpen. Waarom zijn de takjes van bomen bij vorstweer zo mooi wit? 3/4 min. Beeldbank > Scheikunde > Aggregatietoestanden. (nl).
  • V2a § Sublimeren. Hoe krijg je jood zuiver? 2 min. Beeldbank > Scheikunde > Aggregatietoestanden. (nl).
  • V2b § Sublimeren van jood. Waarom geeft een joodkristal een paarse damp af? 1 min. Beeldbank > Scheikunde > Aggregatietoestanden. (nl).
  • V3 ¶ Sublimeren van onzuiver jood. 1 min. Beeldbank.
  • V4 ¶ Sublimeren in het groot, in een fabriek, als zuiveringsmethode. 1 min 51 s.Beeldbank > Scheikunde > Aggregatietoestanden. (nl).
  • V4 Sublimeren in het groot Beeldbank > Scheikunde > Aggregatietoestanden. Sublimeren in een fabriek als zuiveringsmethode. 1 min 51 s.

244 - Invloed van druk op smeltpunt en kookpunt; Kritische temperatuur

  • T1 ¶ Boiling and freezing: the effects of solutes and of pressure. UNSW. (en).

245 - Oplossen en ontwijken van gassen in vloeistof

  • T1 § Schuimt bier beter in een natte pint? (nee; minder nucleatiekernen). Technopolis.be. (nl).
  • T2 § Waarom gaat een bruistablet zinken en dan weer drijven? Technopolis.be. (nl).
  • V1 ¶ Het oplossen van ammoniakgas in water. De ammoniakfontein. 1½ min. Beeldbank > Scheikunde > Bindingstypen. (nl).

246 - Oplossen en uitkristalliseren van zouten, oploswarmte.

Zie ook Scheikunde 415.

  • A1 ¶ Diffusion limited aggregation (fractional growth model). Aangroei van kristallen. Apricot. CHL. (en).
  • B1 ¶ Aluinkristal kweken. Veel foto's, enkele links. Thuis. (nl).
  • B2 ¶ Kristalgroei van keukenzout. Thuis.(nl).
  • E1 ¶ Avonturen met mijn Jet-Net handwarmer. Kristallisatiewarmte en -temperatuur meten, regeneratie, chemische identificatie. Thuis. (nl).
  • E2 Kristallen kweek kit. Experimenteerkit. Microscoop. Thuis. (nl).
  • E3 Kristallisatie uit een oververzadigde oplossing; natriumacetaat en natriumchloride. Thuis. (nl).
  • E4 § Wat is de invloed van de temperatuur op de hoeveelheid suiker die oplost in een glas water? Peters Lab. (nl, en, sp, es).
  • E5 § Wat gebeurt er met zout dat in water oplost? Peters Lab. (nl, en, sp, es).
  • E6 § Kunstwerk in zout; kristallen maken. Technopolis.be. (nl).
  • E7 § Bling bling - kristallen maken van natriumbicarbonaat. Stichting C3. (nl).
  • E8 § Maak je eigen sneeuwkristal (kristalgroei met borax). Stichting C3. (nl).
  • ET1 ¶ Oplosbaarheid bestuderen; polaire en apolaire oplosmiddelen. Thuis.
  • ET2 § Light is licht; dichtheid van cola's. Technopolis.be. (nl).
  • EV1 § Zelf een suikerkristal maken. Sciencespace. (nl). Onne Slooten.
  • H1 ¶ Oplosmiddelen, reeks verwijzingen. Wikipedia. (nl).
  • Q1 § Webquest Kristallengroei. Sciencespace. (nl+en). Onne Slooten.
  • Q2 § Maak een werkstuk over kristallen. Sciencespace. (nl). Onne Slooten.
  • T1 ¶ Oplossing: helder homogeen mengsel van een vloeistof en een vaste stof, andere vloeistof of gas. Wikipedia. (nl).
  • T2 ¶ Oplosbaarheid. Wikipedia. (nl).

247 - Verlaging van het smeltpunt door opgeloste zouten. Koudmakend mengsel.

  • E1 § Koudmakend mengsel. NHL. (nl).
  • E2 §§ Roomijs maken met koudmakend mengsel. Stichting C3. (nl).
  • E3 §§ Vissen naar ijs (smeltpuntverlaging). Stichting C3. (nl).
  • T1 §¶ Vriespuntsdaling: daling van het vriespunt van een vloeistof als hierin andere stoffen zijn opgelost. Wikipedia. (nl).
  • T2 § Waarom gebruiken de strooidiensten eigenlijk zout? Technopolis.be. (nl).
  • T3 § Strooizout verlaagt de smelttemperatuur. Stichting C3. (nl).

248 - Boose-Einstein Condensatie

  • T1 ¶¶ Bose Einstein Condensation. Colorado. (en).
  • T2 ¶¶ Bose-Einsteincondensaat: laag-energetische gasvormige aggregatietoestand, die slechts voorkomt bij temperaturen nabij het absolute nulpunt. Wikipedia. (nl).

249 - Aggregatietoestand Plasma

  • T1 ¶¶ Plasma balls: creating the 4th state of matter with microwaves. Science in School. (en).
  • T2 ¶¶ Plasma, een aggregatietoestand?. Wikipedia. (nl).

25 KINETISCHE GASTHEORIE

  • E § Verdunning van smaak- en kleurstoffen, als introductie van het begrip 'molecuul'. NHL. (nl).

251 - Brownse beweging en tussenruimten van moleculen

  • A1 § Brownse beweging. Grappig. Walburg. FKH. (nl).
  • A2 ¶ Einstein's explanation of Brownian Motion. Botsende balletjes. Vitus (nl); Virginia. MF. (en).
  • A3 ¶ Molecular - Ensemble 1 Davidson 3. Serie over botsende moleculen:
    Ouwerkerk
  • A4 ¶ De Brownse beweging. Gent, UU. (nl).
  • A5 ¶ Kinetic Theory Simulation. Change the temperature and volume of a gas and watch the number of collisions with the wall. Lectureonline. (en).
  • A6 ¶ Molecular Motion. Beweging van gasmoleculen; volume, temperatuur, aantal en massa instelbaar. Vitus (nl); Surendranath > Applet menu > Heat. (en).
  • A7 §¶ Moleculen en temperatuur. Emmaüscollege. (nl). Physics 2000.
  • BT1 ¶@ Balletje². Schudden van granulaire materie. Twenthe, werkblad 9. (nl).
  • E1 §§ Warm en koud (verschil in diffusiesnelheid). Stichting C3. (nl).
  • L1 ¶¶(Ð) Atomic Interactions, kracht tussen twee atomen afhankelijk van de afstand. Phet. (en, nl).
  • L2 ¶¶(Ð) Self-Driven Particle Model; serie moeilijke lessen over beweging van kleine deeltjes. Phet. (en).
  • L3 ¶Ð ¶ Programma Gaseval, over gasmoleculen, downloaden. Vitus. (nl).
  • T1 § Waarom zakt de zuurstof in de lucht niet naar beneden? Technopolis.be. (nl).

252 - Vanderwaalskrachten (cohesie, adhesie, oppervlaktespanning)

  • E1 § Metaal kan drijven op water. Peters Lab. (nl, en, sp, es).
  • E2 § Laat water stijgen tot boven de rand van een drinkglas. Peters Lab. (nl, en, sp, es).
  • E3 § Colafontein (CO2; oppervlaktespanning). Stichting C3. (nl).
  • E4 §§ Zinken of vluchten (oppervlaktespanning). Stichting C3. (nl).
  • E5 § Een bel in een bel, zeepbellen onderzoeken. Stichting C3. (nl).
  • E6 § Opgeblazen verrassingen, zeepbellen onderzoeken. Stichting C3. (nl).
  • V1 § Waarom plakt lijm? Lijm maken. Klokhuis c. (nl).
  • V2 § (Een hoge stem door helium?) Waarom plakt plakband? Vragen van kinderen aan Klokhuis c. (nl).

253 - Gaswetten

  • A1 ¶ Ideaal gas 1, diverse variabelen. Walburg; Ouwerkerk FKH. (nl).
  • A2 ¶ Gas Molecules Simulation Applet. Demonstrates the kinetic theory of gases. Falstad. (en).
  • A3 ¶ One-dimensional one-atom classical gas. Algemene Gaswet, met wat rekenwerk. Virginia. MF. (en).
  • A4 ¶ Molecular - Piston Davidson 3.
  • A5 ¶ Ideaal gas. Gaswetten bij een isobaar, isochoor en isotherm proces. Walburg; Fendt; Emmaüscollege; Vitus. (nl). WF.
  • A6 ¶ Gaswet, met p, T of V constant. Lectureonline. (en).
  • A7 § Die allgemeine Gasgleichung. k-wz. (du).
  • A8 §¶(Ð) Balloons and Buoyancy. Demo's van gaswetten (en opwaartse kracht). Phet. (en, nl).
  • A9 ¶ Motion of Ideal Gas Molecules in a cylinder. Mooi, goed bedienbaar. Biglobe. NK.
  • E1 ¶ Wet van Boyle (CoachLab) Thuis. (nl).
  • EP1 Diffusiesnelheid van ionen d.m.v. een neerslagreactie Thuis. (nl).
  • ET2 § Gas Model. Caged molecules do their thing. Exploratorium. (en).
  • L1 ¶ Kinetic Theory. 2-dimensionaal gas van botsende harde kogeltjes. Doorklikken naar uitbundige uitleg. Uark. (en).
  • L2 ¶ Piston. Gaswetten, T, V en p grafieken. Ingewikkelde complete les. {snertopmaak}. Oregon > Thermodynamics. (en).
  • L3 ¶(Ð) Gas Properties. Onderzoek de gaswetten. Phet. (en, nl).
  • L4 ¶Ð Programma Gaswetten downloaden. Vitus. (nl).
  • PP1 ¶ Druk en de gaswetten. Ideaal gas, Wet van Boyle, Gay-Lussac, algemene gaswet. Vlietland.
  • Q1 ¶ Cabin Temperature, vliegtuig verwarmen of koelen? Vragen met uitleg. Physics Lab. PH. (en).
  • T1 ¶¶ Gas Laws. Uitgebreide serie geïllustreerde lessen over de gaswetten. Ohio. (en).
  • T2 ¶¶ Ideal Gas Law. Uitleg en formules. Hyper. (en).

26 THERMO-DYNAMISCHE KRINGPROCESSEN

(heteluchtmotor; warmtepomp)

  • A1 ¶ Speciale processen in een ideaal gas. Walter Fendt. (nl). WF.
  • H1 ¶ Thermodynamik. Artikelen, nieuws, applets enz. Schulphysik. (du, en).
  • H2 ¶ Spectrum of Physics, a physics directory. Tardyon. (en).
  • H3 ¶ Thermodynamica, lijst artikelen. Wikipedia. (nl).
  • T1 ¶ Thermodynamica. Wikipedia.
  • T4 ¶ Chemische thermodynamica: meten en voorspellen van het verloop van chemische reacties en de energie die daarbij opgenomen of vrijgemaakt wordt. Wikipedia.
  • T5 ¶ Endotherme reactie: er is warmte voor nodig om de reactie te laten verlopen. Wikipedia. (nl).
  • T6 ¶ Exotherme reactie: reactie waarbij (warmte)energie vrijkomt. Wikipedia. (nl).
  • T7 ¶ Inwendige energie: een vorm van energie die gebonden is aan materie. Wikipedia. (nl).
  • T8 ¶ Bindingsenergie: de energie die nodig is om een verbinding tussen twee atomen te verbreken. Wikipedia. (nl).
  • T9 ¶ Eerste wet van de thermodynamica: "Wet van behoud van energie". Wikipedia. (nl).
  • T10 A Student’s Approach to the Second Law and Entropy. Entropysite. (en).
  • T11 ¶ Tweede wet van de thermodynamica (entropie). Wikipedia. (nl).
  • T12 ¶ Entropie (S): een maat voor de wanorde of de ontaarding in een systeem. Wikipedia. (nl).
  • T13 ¶¶ Vrije energie van een systeem: de grootheid die bij constante temperatuur naar een minimum streeft. Wikipedia. (nl).
  • T14 ¶¶ Enthalpie. Wikipedia. (nl).
  • V1 ¶ Adiabatische expansie bij een straaljager die door de geluidsbarrière gaat. 8 s. Vlietland.

261 - Carnot machine

  • A1 ¶ Carnot Cycle. The Carnot engine in action! You can slow it down to see what's going on, and choose other values of pressure and volume to vary the cycle. Virginia. (en).
  • A2 ¶ Carnot kringloop. Gas samenpersen en expanderen, adiabatisch en isotherm. Walburg; Vitus (nl); Sherman (en). XMW.
  • A3 ¶ Carnot kringloop. Walburg en5. FKH. (nl).

263 - Heteluchtmotor (Stirlingmotor)

  • A1 ¶ Stirlingmotor. Heteluchtmotor; leuk, duidelijk Walburg; Vitus (nl); k-wz (du). KW.
  • ET1 Experimenten met een Stirling motor. JLN Labs. (en).

264 - Stoommachine

  • A1 § Stoommachine. Leuk, duidelijk, na 'go' verdwijnt de loc. Walburg; Vitus (nl); k-wz (du, en). KW.
  • L1 ¶ Impact of Steam. Info over de gevolgen van de stoommachine.Science Museum. (en).
  • P1 ¶ See the engines at work. Animaties van acht oude stoommachines. Science Museum. (en).

265 - Tweetakt benzinemotor

  • A1 ¶ Tweetaktmotor. Leuk, duidelijk. Walburg; Vitus (nl); k-wz (du, en, sp). KW.
  • TV1 § De werking van de tweetaktmotor. 1:45 min. Sciencespace. (nl). Florian Sterl.

266 - Viertakt benzinemotor

267 - Dieselmotor


27 WEERKUNDE

  • F1 ¶ Omrekenen van eenheden T, wind, vochtigheid, luchtdruk, gevoelstemperatuur. MeteoConsult. (nl).
  • H1 ¶ Wetter, Physik der Atmosphäre. Nieuws, applets enz. Schulphysik. (du, en).
  • H3 ¶ Weerkunde op internet. Urania.
  • H4 ¶ Links waarnemen weerkunde en sterrenkunde. Urania.
  • H5 Weer in beeld, links naar weerfoto's. Meteonet. (nl).
  • L1 ¶ Light and Optics. Uitleg met illustraties. WW2010. (en).
  • L1a Alfabetische index: WW2010. (en).
  • L2 §§ Web Weather for Kids. Informatie voor Amerikaanse kinderen. UCAR. (en)
  • L3 § Weer en weerinstrumenten. Kees Rijkee. (nl).
  • T1 ¶ Atmosferische optische verschijnselen. Urania. (nl)
  • T2 ¶ Heavy Weather, geschiedenis van weerkundig onderzoek. Science Museum. (en).
  • T4 § Het weer. Webquest.
  • T5 §§ Het weer in Nederland, informatie en opdrachten. Webquest.
  • T6 ¶ Soorten meteoren. Meteonet. (nl).
  • T7 ¶ Invloed van het IJsselmeer op het klimaat. Meteonet. (nl).
  • T8 §¶ Geschiedenis van de weerkunde. Meteonet. (nl).
  • T9 §¶ Verzameling nieuws en achtergrondinformatie over weer en klimaat. Weerwetenswaardigheden. (nl).
  • TH1 § Het weer meten. Eigenwijzer. (nl).
  • V §§f Waarom is het op de noordpool koud en op de evenaar warm? 4 min. Technopolis.be. (nl).

271 - Temperatuur

  • L1 ¶ Solar radiation. Intensity at the top of the atmosphere for different latitudes and days of the year. WeatherWise.
  • L2 ¶ Relationship between jet stream and horizontal temperature gradient. WeatherWise.
  • L3 ¶ Infra red A. Satellite temerature picture of the US. WeatherWise.
  • L4 ¶ Infra-red B. Satellite images on the TV news. Temperatuur aflezen uit de infraroodstraling. WeatherWise.
  • T1 § Hoe komt het dat het kouder wordt naarmate we hoger gaan? Technopolis.be. (nl).
  • T2 ¶ Gevoelstemperatuur: de wind maakt het koud (windchill). Meteonet. (nl).
  • T3 ¶ Windchillcalculator, bereken de gevoelstemperatuur. Meteonet. (nl).

272 - Luchtdruk(verschil), wind en Corioliskracht

  • BTV1 §§@® Bouw een windmeter met halve bollen. Nemo (nl); video ong. 4 min. Nieuws uit de Natuur, nr 10.
  • BTV2 §§@® Verbouw een jampot tot barometer. Nemo (nl); video ong. 4 min. Nieuws uit de Natuur, nr 11.
  • F1 ¶ Windschaal van Beaufort. Meteonet. (nl).
  • L1 ¶ Learn about the balance of Coriolis, frictional, and pressure gradient forces and the wind:
    - L1a ¶ A simple approach. WeatherWise.
    - L1b ¶ A bit more complex (from Australia). WeatherWise.
    - L1c ¶ A different slant on this (from Australia). WeatherWise.
  • T1 § Kun je Beauforts omrekenen naar golfhoogten? Technopolis.be. (nl).
  • T2 § Hoe kun je Beauforts omrekenen naar kilometer per uur?. Technopolis.be. (nl).
  • T3 ¶ Dooifronten: kans op ijzel. Meteonet. (nl).
  • T4 ¶ Luchtdruk en temperatuur in de atmosfeer. Meteonet. (nl).
  • T5 ¶ Stormen: ontstaan, gevolgen, windsnelheden. Meteonet. (nl).
  • T6 ¶ Energy Transport; stroming van warme lucht en Corioliseffect. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).
  • V1 § Wind door luchtdrukverschillen. Klokhuis c.

273 - Wolken, luchtvochtigheid en neerslag

  • BTV1 §§@® Verbouw een limonadefles tot regenmeter. Nemo (nl); video ong. 4 min. Nieuws uit de Natuur, nr 12.
  • L1 ¶ Precipitation. This applet implements Dan Baumgart's top down approach for precipitation type forecasting. WeatherWise.
  • L2 ¶ Cumulus clouds. Find the height. WeatherWise.
  • P1 § Wolkenatlas. Karlsruhe. (du).
  • T1 ¶ Wolkennamen, toegekend door Luke Howard. Meteonet. (nl).
  • T2 §¶ Wolkengids; afbeeldingen met uitgebreide uitleg. Meteonet. (nl).
  • T3 § Hoe kunnen de wolken al dat water in de lucht houden? Technopolis.be. (nl).
  • T4 § Hoe kan een regenbui zich verplaatsen? Technopolis.be. (nl).
  • T5 § Weegt een wolk echt zoveel als een olifant? Technopolis.be. (nl).
  • T6 ¶ Lucht en waterdamp; relatieve vochtigheid; dauwpuntstemperatuur. Meteonet. (nl).
  • T7 ¶ Elf vormen van neerslag. Meteonet. (nl).
  • T8 ¶ Sneeuw in Nederland. Meteonet. (nl).
  • T9 ¶ Weer en het verkeer. Meteonet. (nl).
  • T10 ¶ Zicht, hoe ver kun je kijken bij nevel. Meteonet. (nl).
  • T11 § Wat zijn wolken? Sciencespace. (nl). Moestafa Harb.
  • V1 § Wolken, regen en weersverwachting. Klokhuis c.

274 - Onweer (fulminologie)

  • BE ¶¶ Oplichten van een plasma in een magnetron. JLN Labs. (en, fa).
  • H1 Bliksempagina. Startpagina. (nl).
  • Q1 § Lightning, is bliksem gevaarlijk voor vliegtuigen? Vragen met uitleg. Physics Lab. (en). PH.
  • T1 ¶ Onweer. Urania.
  • T2 § Waarom slaat bliksem niet in op een schip in volle zee? Technopolis.be. (nl).
  • T3 § Ben ik bij onweer veilig in een motorhome? Technopolis.be. (nl).
  • T4 ¶ Elektrometeoren: onweer, St Elmusvuur en Noorderlicht. Meteonet. (nl).

275 - Orkanen

  • L1 ¶ Tornadoes; destructive forces for various F scale (Fujita) values. WeatherWise.
  • L2 ¶ Hurricane model. Relationship between changes in central pressure, eye wall size, temperature and wind speed. WeatherWise.
  • TH1 ¶ Tornados: oorzaak, signalering, gevolgen. Meteonet. (nl).
  • TH2 § Cyclonen zijn tropische wervelstormen. Eigenwijzer. (nl).

276 - Weerkaarten en weersverwachting

  • H1 §¶ Verzameling artikelen over weersvoorspelling. Kennislink.
  • T1 ¶ Klimaat in België. Urania.
  • T2 ¶ Weerkaarten interpreteren. Urania.
  • T3 § Van waar komen de gegevens voor de weerstatistieken? Technopolis.be. (nl).
  • T4 ¶ De weerradar en neerslagbeelden. Meteonet. (nl).
  • T5 ¶ 200 weersatellieten rond de aarde. Meteonet. (nl).

277 - Klimaatsverandering, Versterkt broeikaseffect

  • A1 ¶(Ð) The Greenhouse Effect. Hoe verloopt de temperatuur met diverse broeikasgassen? Phet. (en, nl).
  • E1 §¶ GLOBE is het door Al Gore opgezette lesprogramma waarin leerlingen van BO en VO in 110 landen samen met wetenschappers onderzoek doen naar natuur en milieu. Globe. (nl).
  • H1 Answers to Global Warming Skeptics. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).
  • H2 ¶ Klima und Global Warming; discussie over de oorzaak van de opwarming van de aarde. Nieuws, applets enz. Schulphysik. (du, en).
  • L1 ¶ Climate change: a burning issue. Veel veelzijdige informatie. Schience Museum. (en).
  • L2 ¶ Wolken en klimaatmodellen. Natuurkunde. Freek Pols (nl).
  • L3 ¶f Expeditie Broeikaswereld, schitterende website over de geschiedenis en toekomst van ons klimaat. UU. (nl).
  • L4 §¶ Informatie over klimaatsverandering. ESA. (nl).
  • N1 §¶ Klimaatcampagne, nieuws en activiteiten rond het klimaat. Hier. (nl).
  • N2 ¶ Dossier Klimaatverandering van de NOS. (nl).
  • N3 §¶ Nieuws over het klimaat. Klimaatportaal. (nl).
  • Q1 § Broeikaseffect (1), informatie en opdrachten voor een werkstuk. Bioquest.
  • Q2 § Broeikaseffect (2), informatie en opdrachten voor een werkstuk. Bioquest.
  • T1 § Klimaatgids, uitleg over klimaatsverandering en de strijd daartegen. Hier.nu.
  • T2 ¶ Klimaatverandering: Wat moeten christenen hiervan denken? Creation. Carl Wieland. (nl).
  • T3 ¶ Global Climate Change Research. Exploratorium. (en).
  • T4 ¶ Saving the planet, klimaatsverandering. Science Museum. (en).
  • T5 ¶ Hoe kun jij iets doen aan klimaatverandering? EU. (nl).
  • T6 ¶¶ Leerlijn klimaat (en duurzame energie). Lesmateriaal voor docenten. IVN + SME Advies. (nl).
  • T7 ¶ Project Kies de Toekomst, over klimaatverandering en duurzame eenergie. JMO. (nl).
  • T8 Klimaatsverandering en broeikaseffect. KNMI. (nl).
  • T9 §¶ Klimaatverandering: oorzaken en gevolgen. Hier. (nl).
  • T10 ¶ Klimaatverandering: hoe en waardoor? VROM. (nl).
  • T11 ¶ The Greenhouse Effect, animatie met uitleg. Sumanas. (en).
  • TH1 Klimaatsverandering. Wikipedia. (nl).
  • TH2 § Kyoto Protocol in de praktijk. Eigenwijzer. (nl).
  • TH3 § De koolstofkringloop. Eigenwijzer. (nl).
  • TH4 § Wat is het klimaat?. Eigenwijzer. (nl).
  • TH5 § Natuurlijke oorzaken van klimaatverandering. Eigenwijzer. (nl).
  • TH6 § Het broeikaseffect. Eigenwijzer. (nl).
  • TM1 ¶ Climate change modelling in the classroom. Berekeningen. Science in School. (en).
  • TP1 ¶¶ Global climate change. Discover how researchers examine the latest scientific data. Exploratorium. (en).
  • V1 § Ozonlaag en Bloeikaseffect. Vragen van kinderen aan Klokhuis c, Klokhuis p.
  • V2 § Klimaatverandering, broeikaseffect. Klokhuis p.
  • V3 Informatie bij de film van Al Gore, An Unconvenient Truth. (en).
  • V4 § Korte films over klimaatsverandering, uit de DVD Opgewarmd Nederland. Natuurmedia. (nl).

278 - Stand van de zon en seizoenen

  • F1 ¶ Zoncalculator; tijden van opkomst en ondergang. Meteonet. (nl).
  • L1 ¶ Seasons. Seizoenen en daglengte op diverse breedtegraden. McGraw-Hill. (en).
  • T1 ¶ Hoe hoog staat de zon; hoe laat gaat hij op; seizoenen. Meteonet. (nl).
  • T2 ¶ De zon en de seizoenen. Meteonet. (nl).

279 - IJs en gletschers

  • L1 ¶(Ð) Glaciers, gedrag van een gletscher afhankelijk van sneeuwval en temperatuur. Phet. (en, nl).
  • T1 ¶ Natuurijs; aangroeisnelheid; eigenschappen. Meteonet. (nl).

28 ENERGIEVOORZIENING

  • H1 ¶ Energie und Energie-Versorgung. Verzameling artikelen, nieuws, applets enz. Schulphysik. (en, du).
  • L1 §¶f Alles over energie (en klimaat). Thinkquest. (nl).
  • L2 § Wat is energie? Digischool. (nl).
  • L3 §¶ Alles over energie, website. Thinkquest. (nl).
  • L4 §¶ The Energy Planet; over huidige en toekomstige energiebronnen. Thinkquest. (nl).
  • L5 § Informatief spel over energiebronnen. Essent. (nl).
  • N1 Nieuws over diverse energiebronnen. ECN. (nl).
  • N2 §¶ Alles over energie en milieu in het dagelijks leven. Milieucentraal. (nl).
  • N3 §¶ Eneriebeparingsadviezen van NUON. (nl).
  • N4 §¶ My NRG, allerlei informatie over energie. Nuon. (nl).
  • T1 §¶ Informatie over diverse energiebronnen van het ECN. (nl, en).
  • TH1 § Fossiele brandstoffen zijn steenkool, aardolie en aardgas. Eigenwijzer. (nl).

280 - Duurzame energie

  • H1 Duurzame energie index. Sens. (nl).
  • L1 §¶ My Energy, informatieve site met quiz en spelletjes over duurzame (elektrische) energie. Nuon.
  • L2 Themasite over duurzaamheid. Kennisnet. (nl).
  • N1 §¶ Nieuws over duurzame energie. Milieu Centraal. (nl).
  • N2 ¶ Nieuws over duurzame energie (en klimaat). New Energy TV. (nl).
  • N3 §¶ Organisatie voor Duurzame Energie. ODE. (nl).
  • PPH1 ¶ Duurzame energiebronnen Eijkhagencollege. (nl).
  • Q1 § Energy fuelling the future. Quizes, games and stories. Science Museum, Science Museum. (en).
  • S1 Natuurlijk Duurzaam; informatie en quiz, leuk. Shell. (nl, en).
  • S2 §§ Educatief spel over duurzaam leven Sara's Wereld. (nl). Materiaal bestellen.
  • T1 ¶¶ Leerlijn (klimaat en) duurzame energie. Lesmateriaal voor docenten. IVN + SME Advies. (nl).
  • T2 ¶ Project Kies de Toekomst, over klimaatverandering en duurzame energie. JMO. (nl).
  • T3 ¶ Duurzame energie: voor onbeperkte tijd beschikbaar. Wikipedia. (nl).
  • TH1 § Schonere manieren voor het produceren van energie. Eigenwijzer. (nl).
  • TH2 § Alternatieve energiebronnen. Eigenwijzer. (nl).

281 - Steenkool-energie

  • T1 §¶ Beschrijving van een kolencentrale. EPZ. (nl).
  • T2 ¶@ Kolen en biomassa in perspectief. EPZ. (nl).
  • T3 §¶ Steenkool, een fossiele brandstof. EPZ. (nl).
  • T4 § Milieuprestaties van een kolencentrale. EPZ. (nl).
  • V1 §¶ Hoe een kolencentrale werkt; 4:15 min. EPZ. (nl).

282 - Aardolie

283 - Biomassa-energie

  • T1 §¶ Biomassa bijstoken in een kolencentrale. EPZ. (nl).
  • T2 ¶@ Kolen en biomassa in perspectief. EPZ. (nl).

284 - Aardgas, CV ketel, Warmte-kracht centrale

285 - Waterstof-energie en de brandstofcel

Identiek met Scheikunde 427

  • T1 ¶ Brandstofcel: zet chemische energie direct om in elektrische energie, in een doorgaande reactie. Wikipedia.
  • T2 ¶ Tafel-vergelijking: relatie tussen spanning en stroom in een brandstofcel. Wikipedia.
  • T3 § Artikelen over brandstofcellen. Brandstofcel.com.
  • T4 §f Geïllustreerde gesproken informatie over brandstofcellen. Minihydrogen.dk. (en)
  • T5 ¶ Docentenmateriaal voor lessen over brandstofcellen. Minihydrogen.dk. (en)
  • T6 § Wordt waterstof de brandstof van de toekomst? Technopolis.be. (nl).
  • TH1 §¶ Waterstof als brandstof. Eigenwijzer. (nl).
  • W1 § William Grove, ontwikkelde de brandstofcel. Wikipedia.
  • W2 ¶ Informatie over waterstof en brandstofcellen. ECN. (nl).

286 - Windenergie

287 - Waterenergie (stroming, golfslag, eb en vloed)

  • BTV2 §§@® Verbouw een melkpak tot waterrad. Nemo (nl); video ong. 4 min. Nieuws uit de Natuur, nr 14.
  • T1 § Batterijen in de bergen, opwekking van elektriciteit. Sciencespace. (nl). Florian Sterl.
  • TPV §¶ Informatie over Waterkracht. (nl).

288 - Warmte-opslag, geothermie (aardwarmte)

289 - Zonneboiler

  • B1 § Marshmallows (spekkies) roosteren in een zonneoven. Cosmos. (nl).
  • BTV3 §§@® Verbouw een vergiet tot zonneoven. Nemo (nl); video ong. 4 min. Nieuws uit de Natuur, nr 15.
  • BE ¶¶ Solar Cooker, bouwplan en experimenten. Universiteit Twenthe. (nl).

28x - Zonnecellen

Silicium zonnecellen zie Natuurkunde 553 - Zonnecel.
'Natte' zonnecel (Grätzel cel) zie Scheikunde 433.

28y - Kernsplijtingsenergie

28z - Kernfusie-energie